نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• یاسر نثاری ¹
• سید مهدی جلالی ²
• عبداله کولوبندی ³
• حامد نظرپورکاشانی ⁴

¹ دانشکده مدیریت، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

² عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی، دانشکده مدیریت واحد تهران مرکزی

³ گروه مدیریت صنعتی، واحد، تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

⁴ گروه مدیریت بازرگانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسالمی، تهران، ایران

چکیده

رشد فناوری‌های دیجیتال و گسترش کاربردهای هوش مصنوعی، کارکردهای بازاریابی را دگرگون کرده و امکان تصمیم‌گیری داده‌محور، شناخت دقیق‌تر بازار، شخصی‌سازی ارتباط با مشتری و افزایش اثربخشی فعالیت‌های بازاریابی را فراهم ساخته است. این تحول در شرکت‌های دانش‌بنیان اهمیت بیشتری دارد، زیرا این شرکت‌ها افزون بر نقش‌آفرینی در توسعه فناوری و نوآوری، از ظرفیت قابل توجهی برای جذب و به‌کارگیری نیروهای جوان، متخصص و مهارت‌محور برخوردارند. از این منظر، تقویت قابلیت‌های بازاریابی شرکت‌های دانش‌بنیان می‌تواند به پایداری کسب‌وکار، توسعه مشاغل تخصصی و افزایش فرصت‌های شغلی برای جوانان تحصیل‌کرده در حوزه‌های فناوری، بازاریابی دیجیتال و تحلیل داده کمک کند. پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل بکارگیری بازاریابی مبتنی بر هوش مصنوعی در شرکت‌های دانش‌بنیان و با رویکرد کیفی و اکتشافی انجام شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۱ نفر از خبرگان علمی و مدیران فعال در شرکت‌های دانش‌بنیان حوزه فناوری اطلاعات گردآوری شد. مشارکت‌کنندگان با روش نمونه‌گیری هدفمند و گلوله‌برفی انتخاب شدند و مصاحبه‌ها تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. تحلیل داده‌ها بر اساس نظریه داده‌بنیاد اشتراوس و کوربین و با استفاده از کدگذاری باز، محوری و گزینشی انجام شد. یافته‌ها نشان داد پدیده محوری پژوهش، به‌کارگیری بازاریابی مبتنی بر هوش مصنوعی در شرکت‌های دانش‌بنیان است که در پیوند با شرایط علّی، زمینه‌ای، مداخله‌گر، راهبردها و پیامدها تبیین می‌شود. نتایج پژوهش نشان می‌دهد بازاریابی مبتنی بر هوش مصنوعی در شرکت‌های دانش‌بنیان، قابلیتی راهبردی برای پیوند میان دانش فنی، شناخت بازار، تجربه مشتری، تصمیم‌گیری داده‌محور و ظرفیت‌آفرینی برای اشتغال تخصصی جوانان است.

کلیدواژه‌ها

• بازاریابی مبتنی بر هوش مصنوعی
• شرکت‌های دانش‌بنیان
• نظریه داده‌بنیاد
• بازاریابی داده‌محور
• اشتغال جوانان

عنوان مقاله [English]

Designing a Model for Applying Artificial Intelligence-Based Marketing in Knowledge-Based Companies

نویسندگان [English]

• Yaser Nesari ¹
• Seyed Mehdi Jalali ²
• Abdollah Kouloubandi ³
• Hamed Nazarpour Kashani ⁴

¹ Faculty of Management, Central Tehran Branch of Islamic Azad University

² Faculty member of Islamic Azad University, Faculty of Management, Central Tehran Branch, Tehran, Iran

³ Department of Industrial Management, Management Faculty, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran. Iran

⁴ Department of Business Management, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran

چکیده [English]

Background: The rapid development of digital technologies and artificial intelligence has transformed marketing functions by enabling data-driven decision-making, more accurate market insight, personalized customer communication, and improved marketing effectiveness. This transformation is particularly important for knowledge-based firms, which play a key role in technological innovation and in creating specialized employment opportunities for young, skilled, and knowledge-oriented human resources.

Objective: This study aimed to design a model for applying artificial intelligence-based marketing in knowledge-based firms active in information technology and computer software.

Methods: The study was conducted using a qualitative and exploratory approach based on the grounded theory methodology of Strauss and Corbin. Data were collected through semi-structured interviews with academic experts and managers active in information technology knowledge-based firms. Participants were selected through purposive and snowball sampling, and interviews continued until theoretical saturation was achieved. Data were analyzed through open, axial, and selective coding.

Findings: The findings indicated that the central phenomenon of the study is the application of artificial intelligence-based marketing in knowledge-based firms. This phenomenon is explained through causal conditions, contextual conditions, intervening conditions, strategies, and consequences.

Conclusion: The results show that artificial intelligence-based marketing is not merely a technological tool, but a strategic capability that links technical knowledge, market insight, customer experience, and data-driven decision-making. It can also contribute to business sustainability and the development of specialized employment capacity for young professionals in knowledge-based firms.

کلیدواژه‌ها [English]

• AI-Based Marketing
• Knowledge-Based Firms
• Grounded Theory
• Data-Driven Marketing
• Youth Employment